اقتصاد ایران گروگان سیاست‌گذاران بی‌مسئولیت است

تیتر فرهنگی– بابک عابدین (رئیس اتحادیه تولیدکنندگان و صادرکنندگان صنعت چاپ و بسته‌بندی ایران): در روزهایی که کشور با فشارهای بی‌سابقه اقتصادی و تحریم‌های پیچیده خارجی دست و پنجه نرم می‌کند، برخی از مدیران پیشین اقتصادی، به جای پذیرش مسئولیت عملکرد خود، سعی دارند ناکامی‌ها را به ساختار یا نهادهای دیگر نسبت دهند.
اخیراً عبدالناصر همتی، وزیر پیشین اقتصاد و رئیس‌کل اسبق بانک مرکزی، در اظهاراتی عجیب مدعی شده که به دلیل ایستادگی در برابر درخواست‌های نمایندگان مجلس برای انتصاب مدیران بانکی، استیضاح شده است. اما این سوال مطرح است:
اگر این فشارها واقعی بودند، چرا در زمان مسئولیت اعلام نشد؟ چرا نه به مردم و نه به نهادهای نظارتی گزارش داده نشد؟

چنین روایت‌هایی، بیشتر از آن‌که بیانگر شجاعت یا شفاف‌سازی باشند، تلاشی دیرهنگام برای تطهیر گذشته‌ای ناکارآمد به نظر می‌رسند. گذشته‌ای که در آن، نه تنها اقدام مؤثری برای تقویت تولید و صادرات انجام نشد، بلکه بسیاری از تصمیمات ارزی، بخشنامه‌های خلق‌الساعه و سیاست‌های دستوری، موجب سردرگمی فعالان اقتصادی و تعمیق بحران‌های داخلی شد.

مسئله، صرفاً فشارهای بیرونی یا ساختار رانتی نیست؛ مسئله اصلی، ناتوانی برخی مدیران در درک عینی از میدان واقعی اقتصاد، شرایط بنگاه‌های کوچک و متوسط، و دشواری‌هایی است که تولیدکنندگان روزانه با آن مواجه‌اند. به‌جای مدیریت بحران و مواجهه مسئولانه با ناترازی‌های گسترده، تحمیل ایده‌های انتزاعی و موسوم به «نسخه‌های طلایی» در میانه جنگ اقتصادی، چه حاصلی جز سردرگمی، رکود و بی‌اعتمادی داشته است؟

همتی و مدیرانی مانند او، به‌جای گفت‌وگو با بخش خصوصی، به‌جای شنیدن صدای فعالان اقتصادی، ترجیح دادند از اتاق‌های بسته سیاست‌گذاری، نسخه‌هایی تئوریک و فاقد اجرای عملی بنویسند. آنچه امروز «خودتحریمی» نام گرفته، نه صرفاً محصول تصمیمات نمایندگان مجلس یا فشار نهادهای قدرت، بلکه نتیجه سیاست‌هایی است که با واقعیت زمین فاصله داشت و بدون مشورت با بدنه تولید کشور اجرا شد.

ایران در شرایطی نیست که تاب آزمون‌های تکراری را داشته باشد. امروز اقتصاد ایران بیش از هر زمان دیگری نیازمند شفافیت، صداقت، و پذیرش مسئولیت است؛ نه فرافکنی. ما به مدیرانی نیاز داریم که پیش از هر چیز، مسئولیت خود را بپذیرند، با مردم و بخش خصوصی رو راست باشند، و به‌جای بازی با واژه‌ها، راهکارهای واقعی، اجرایی و مبتنی بر ظرفیت‌های داخلی ارائه دهند.

اقتصاد ایران گروگان رانت نیست، گروگان سیاست‌گذاران بی‌مسئولیت است. و تا زمانی که این الگوی رفتاری تغییر نکند، نه مدنی‌زاده، نه هیچ چهره‌ی دیگری، نخواهد توانست گرهی از کار فروبسته اقتصاد ایران بگشاید.